ⓘ Timin ikilisi

                                     

ⓘ Timin ikilisi

Timin dimeri veya timin ikilisi bir DNA molekülüne bulunan bitisik iki timin bazının, radyasyon veya kimyasal mutajenler tarafından birbirlerine kovalent bağlanmıs halidir. Pirimidin ikilisi olarak adlandırılan daha genel bir DNA hasar tipinin bir örneğidir. Pirimidin ikilileri, bitisik herhangi iki pirimidin bazı arasında meydana gelebilir. Timin dimeri DNAnın yapısında bir çıkıntı yaptığı için eksizyon tamir enzimleri bu hasarı tanır ve onarır. Çoğu organizmada DNA fotoliyazlar dimeri keserek hasarı onarırlar.

                                     

1. Nedeni

Morötesi ısığın UV-B 315-280 nm dalga boylu tipi, siklobutan pirimidin dimerleri olusturarak DNAya doğrudan zarar verebilir. DNAda meydana gelen bu hasar eğer zamanında onarılmazsa DNA ikilesmesine ve rekombinasyona etki ederek mutasyonlara ve kansere yol açabilir. Aslında pirimidin ikilileri çok sık meydana gelir, günes ısığına maruz kalan deri hücrelerinde saniyede 50-100 pirimidin ikilisi olusur. Timin dimerleri bunların bir tipidir, timin bazları arasında bir cis-syn cyclobutan bağlantısı olusması ile meydana gelirler.

Timin ikilileri, diğer pirimidin dimerleri gibi, DNA hasar tamir enzimleri tarafından onarılır.

                                     

2. Etkisi

DNA hasarının tamiri sonucu çıkarılan timin dimerleri, deri pigmenti melanin sentezi için bir sinyal olarak etkirler. Deneylerde, timin dinükleotiti eklenen hücrelerde melanin sentezinin 7 kat arttığı bulunmustur, derisine pTpT sürülen deney hayvanlarının derisi birkaç gün içinde bronzlasır.