ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 31

Et tu, Brute?

Et tu, Brute? efsaneye göre Julius Sezarın son sözleridir. Türkçeye "Sen de mi Brutus?" veya "Sen bile mi Brutus?" olarak çevrilmistir. 15 Mart MÖ 44te Julius Sezar, Marcus Junius Brutus liderliğindeki kızgın bir grup senatör tarafından sırtından ...

Ibid

Ibid, Latince ibidemin kısaltmasıdır ve "aynı yerde, aynı eserde" demektir. Türkçede a.g.e., a.y., a.e. seklinde dipnot göstermede kullanılır.

Ludus duodecim scriptorum

Ludus duodecim scriptorum, veya XII scripta Roma Imparatorluğunda popüler olan tavla benzeri bir oyundur. Anlamı "12 isaret oyunu"dur. Bizansta oynanan tabula ile birlikte Avrupada modern tavlaya en yakın örneklerden birini teskil eder. Kimi Avru ...

Memento mori

Memento mori, "fani olduğunu hatırla", "öleceğini hatırla", bir gün öleceksin, bunu hatırla ve simdi yasa veya "ölümünü hatırla" gibi sekillerde çevrilebilecek bir Latince deyis. Ayrıca bu deyis, aynı amacı tasıyan fakat farklı sekil ve konseptle ...

Sic

Sic, "böyle" veya "bu sekilde" ve uzun hali ile "böylece yazılmıs" anlamına gelen Latince bir sözcük. Yazımda genellikle köseli parantez içinde eğik yazı ile seklinde gösterilir ve kendisinden önce gelen kelimenin, deyimin ya da imlâ isaretinin o ...

Status quo

Bu madde Latince bir deyis olan status quo ile ilgilidir. Ingiliz müzik grubu Status Quo için Status Quo grup sayfasına bakınız. Status quo veya statüko, bir olgunun günümüzdeki durumunu belirten bir Latince deyistir. "Statükoyu sürdürmek", var o ...

Timeo Danaos et dona ferentes

Timeo Danaos et dona ferentes, Publius Vergilius Maro tarafından yazılmıs olan Aeneis adlı eserde geçen Latince terimdir. Anlamı "Hediye getiren Yunanlara güvenme" olan terimin birebir çevirisi "Hediye getirdiklerinde bile Danaanlara güvenemiyoru ...

Tu quoque

Tu quoque kisinin bir suçlama karsısında kendisini suçlayan kisinin de önceden veya hâli hazırda aynı suçu islemis veya islemekte olduğunu ima eden bir savunma argümanıdır. Bu tartısma yolu; bir elestiri veya itirazın, elestiri veya itirazı yapan ...

Sovnarhoz

Sovnarhoz veya Bölgesel Ekonomik Sovyeti, Sovyetler Birliğinde ayrı ekonomik bölgeleri yönetmek için kurulan kuruluslardır. Tamamı Ulusal Ekonomi Yüksek Sovyetine bağlıydı. Bu kuruluslar Sovyetler Birliğinin iki tarihsel döneminde var oldu, ilki ...

Almanlar yenildiği için biz de yenik sayıldık

Almanlar yenildiği için biz de yenik sayıldık, Türk tarihyazımında Osmanlı Imparatorluğunun I. Dünya Savasında yenilmesini Alman-Osmanlı ittifakına bağlayan kalıplasmıs bir cümledir. Türk eğitim sisteminde okutulan kitaplarda ve Türk Tarihi Tetki ...

Zakaznik

Zakaznik, Belarus, Rusya, Ukrayna gibi eski Sovyet cumhuriyetlerinde Dünya Koruma Birliğinin kategori IV veya daha sık kategori VI kriterlerini karsılayan bir tür korunan alandır. Birçok zakaznik geleneksel olarak av sahası olarak yönetilmektedir ...

Katepano

Katepánō Kıdemli Bizans Imparatorluğu rütbesi. Kelime Batı dillerine capetanus/catepan seklinde geçmistir, anlamı Italyanca "capitaneus" ile birlesmis gibi görünmektedir. Bu hibrid terim Ingilizcede captain ve diğer dillerde benzer terimlere dönü ...

Porfirogennetos

Porfirogennetos kavramı, veraset yoluyla mesruluğu güçlendirmek ile bağlantılı olarak 6. yüzyıldan itibaren bilinirdi fakat ilk güvenli kullanımı 846 yılına kadar olmamıstır. Terim 10. yüzyılda yaygın olmustur, özellikle VII. Konstantinos Porfiro ...

Rebetiko

Rebetiko, rebetika, rembetika veya rembetiko, kökeni hakkında değisik varsayımlar mevcuttur. En yakın ihtimal olarak, Yunanistanda otoriteye karsı gelen ve esrar tekkelerinde yasayan topluluklara verilen ad olan "rembet" terimi görülmektedir. Mod ...

Ursu’z-Zeyn

Ursu’z-Zeyn, Sudanlı yazar et-Tayyib Sâlihin Mevsimul-Hicre iles-Semâl ’den sonra en önemli eseri. Tayyib Salih, Ursu’z-Zeyn adlı romanını 1960-1962 senelerinde kaleme almıstır. Önce iki bölümü Hivâr dergisinde yayımlamıstır. Roman bütün halde il ...

Abd Yeğûs b. Vakkâs

Abd Yeğûs b. Vakkâs Cahiliye döneminin çok tanınmayan sairlerinden biridir. Günümüze ulasan rivayetlerden birisi onun esir alınısı hakkındadır. Onu esir alanların sairin kendilerini hicvedeceğinden korkarak ağzını bağladıkları rivayet edilir. Öld ...

Cerir b. Atiyye

Cerîr b. Atiyye, Emevi döneminde yasamıs meshur hiciv sairlerinden biridir. Söylediği nakâid siirleriyle büyük bir söhrete ulasmıstır. Çağdası el-Ahtal da Cerîri hicvetmis, aralarındaki hicivlesmeler ünlenmistir.

Ebu Süfyan

Ebu Süfyan bin Harb, Mekkenin fethi sırasında Müslüman olmus olan sahabi. Tam adı Ebu Süfyan Sahr bin Harb bin Ümeyye "dir. 565 yılında Mekkede doğdu. Babası Kureysin ileri gelenlerinden Harb bin Ümeyye, annesi de Safiyye bint Hazndı. Asıl adı Sa ...

Egani kitabı

Egani kitabı 10. yüzyıla ait sarkılardan ve siirlerden derlenmis 20 ciltten fazla tutan bir ansiklopedidir. Ebu Ferec el-Isfahânî tarafından derlenmistir. Ebu Ferec, 10.000 sayfadan fazla tutan bu kitabı 50 yılda bir araya getirdiğini belirtir. K ...

El-Ahtal

el-Ahtal kelimesi, tam adı Giyâs b. Ğavs b. es-Salt b. et-Târika olan Emevî Dönemi sairinin" çenebaz” ve" sefih” anlamlarına gelen lakabıdır. Doğum ve vefat tarihi tam olarak bilinmeyen, ancak 19/640 yılında doğduğu, 92/708 senesinde de hayatını ...

El-Farazdak

el-Farazdak, Emevî döneminin en meshur Arap sairlerinden biridir. Nazmettiği nakâid siirleri genis bir tanınırlığa ulasmıstır. Öyle ki bu dönemde nakâid türünün daha ziyade el-Ahtal, Cerîr ve el-Farazdak ile özdeslestirildiğini söylemek mümkündür.

El-Hutaya

el-Hutaya Arap edebiyatındaki en meshur muhadram sairlerden biridir. Özellikle hicviyeleri sayesinde söhret kazanmıstır.

En-Nâbiğa ez-Zubyânî

en-Nâbiğa ez-Zubyânî,Câhiliye döneminin en meshur Arap sairlerinden birisidir. Gerçek adı Ziyâd b. Muâviye b. Dibâbdır. Ne var ki bilgeliği nedeniyle, Arapçada "dahi" yahut "büyük sanatçı" anlamına gelen "en-Nâbiğa" lakabıyla söhret kazanmıstır. ...

Hudbe b. Hasram

Hudbe b. Hasram el-Uzri, Emevî döneminin baslarında yasamıs önemli Arap sairlerinden biridir. Söylediği gazel siirleri meshurdur. Bir kasidesinde, seçkin bir sair olduğunu, siirleriyle kabilesini koruyacağını ve kabilesinin hasımlarını hicvedeceğ ...

Hudûd el-âlem

Hudûd el-âlem Guzgan vilayetinden tanınmamıs bir yazar tarafından 982 yılında yazımı biten daha sonra Gurluların hükümdarı Ebu Haris Muhammed ibn Ahmede sunulan Farsça yazılmıs bir kitapdır. Gerçek el yazısı kitap 1258 yılında, 1892 yılında bu ki ...

Kays b. Mulavvah

Kays b. el-Mulavvah, Emevî Döneminin en önemli Arap sairlerinden birisidir. Pek çok doğu edebiyatında karsımıza çıkan Leylâ ile Mecnûn anlatısındaki ana karakterdir. Sairin gerçekten yasayıp yasamadığı yahut ne zaman doğup öldüğü tam olarak bilin ...

Kırk hadis

Kırk hadis, çesitli konulara dair kırk hadisi ihtiva eden eserlerin ortak adı. Dini, edebi, ahlâkî ve içtimaî özelliklere sahiptir. Abdullah bin Mübarek, ilk kırk hadisi yazan kisidir. Iran ve Türk edebiyatında önceleri nazım ve nesir karısık ürü ...

Kırk Vezir Hikâyeleri

Kırk Vezir Hikâyeler, Doğu-Islam dünyasının ortak hikâyecilik geleneğinin parçası olan ve çerçeve anlatıya dayalı olan hikâye serisidir. Kökeni belli olmayan Kırk Vezir Hikâyeleri nin çatısını Sindbadnamenin olusturduğu belirtilmistir. Hint, Arap ...

Muallakat

Muallekat, Islamiyetten önceki dönemden bugüne kalmıs yedi uzun Arap siir grubudur. Siirler için Muallekat ya da Muallekat-ı Seba dısında es-Sebu’t-Tıvâl, es-Sümût, el-Müzehhebât, es-Sebiyyât, el-Vâhide, daha yeni eserlerde Mukalledât ve Müsemmet ...

Mucemü’l-Büldân

Mucemü’l-Büldân, Yâkût el-Hamevî tarafından yazılan ansiklopedi kitabıdır. Yazar, 1224 yılında bu kitabı yazmaya baslar, ölümünden bir yıl önce 1228 yılında bitirir. "Coğrafi sözlük" anlamındaki bu kitabında Türkleri Yeçüc ve Meçüc Arapça: يأجوج ...

Tayyib Sâlih

et-Tayyib Sâlih, en önemli modern Arap romancılardan birisidir. 1929 senesinde Sudan’da dünyaya gelmistir. Eserlerinde daha çok Afrikadaki geleneksel ve modern yasamın kesistiği noktaları ele almaktadır. Günlük yasamdan alınan roman ve hikâye kis ...

Musa Siraji

Musa Sarafutdinoviç Sirajetdinov veya kısa adıyla Musa Siraji, Sovyet Rus/Baskurt sair, yazar, film senaristi. Baskurdistan Cumhuriyeti Yazarlar Birliği üyesidir.

Câmiut-Tevârîh

Câmiut-Tevârîh, Mahmud Gazandan, Moğollar ve onların hanedanlığını, sonraları Âdemden Residüddin Hamedani’nin yasadığı döneme kadar olan tüm tarihi kayıtları içeren bir kitaptır. Iki adet Farsça kopyaları Istanbulda Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphan ...

Dîvân-ı Kebîr

Dîvân-ı Kebîr veya Dîvân-ı Sems-i Tebrizî, Muhammed Celâleddin-i Rûmînin söylediği ilahi ask siirlerinden olusan, 44 bin 8 yüz 34 beyitlik nazım bir eserdir. Mevlânânın "Âsıklar Divanım" biçiminde adlandırdığı eser aynı zamanda "Sems Divanı" ya d ...

Farsname

Farsname, 12. yüzyılda (1107 ya da 1116 Iranlı Ibn Balkhi tarafından Büyük Selçuklular döneminmde Farsça kaleme alınan coğrafya içerikli eserdir. Birden çok bölümden olusan eserde çesitli bilgiler yer almaktadır. Fars bölgesinin ekonomisi, coğraf ...

Fîhi Mâ Fîh

Fîhi Mâ Fîh, Arapça sözcük karsılığı "ne varsa içindedir" manasına gelen, anlam karsılığı ise "ne varsa onun içinde var" veya "ne varsa onda var"a gelen Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmînin bir eseri.

Gülistan (kitap)

Gülistan, Iran Edebiyatının en önemli eserlerinden birisidir. 1258 yılında yazılmıs olan bu kitap, en büyük Ortaçağ Fars sairlerinden biri olarak kabul edilen Iranlı sair Sadinin iki büyük eserinden biridir. Aynı zamanda en popüler kitaplarından ...

Kabusnâme

Kabusnâme, 1082 yılında Kûhistan sultanı Keykavus bin Iskender tarafından Farsça olarak kaleme alınan eser. Kırkdört bölümden olusan kitap, ahlâkî yapılanmayı temin eden tasavvufi bir eserdir. Nasihatlerle dolu olan eser, iyi bir devlet adamının ...

Puskinin Ölümüne Sark Poeması

Puskinin Ölümüne Sark Poeması” - Mirza Fetali Ahundov tarafından 1837 yılında yazılmıs poema. 25 yasındaki Mirza Fetali kendi eserinde Puskinin katillerine dahil çara karsı sonsuz nefret ve öfke ile cosan monarsiden çekinmemistir, onları lanetlem ...

Varka ile Gülsah

Varka ile Gülsah ya da Varaka ile Gülsah, hem Türk hem Fars edebiyatında yer alan bir ask hikâyesidir. Bilinen ilk hikâyesi, Gazneli Mahmud adına Ayyûki tarafından Farsça olarak mesnevi seklinde yazılmıstır. Muhammed döneminin Arabistanında geçen ...

Invictus

Invictus, Viktorya dönemi sairlerinden, Ingiliz sairi William Ernest Henley tarafından 1875 yılında yazılmıs ve sairin en çok bilinen siiridir. Özellikle yazdığı bu siir, onun tüm dünyada tanınmasını sağlamıstır. Batı popüler kültüründe önemli bi ...

Ingilizce edebiyat

Ingilizce edebiyat, Ingilizce olarak icra edilen edebiyat türüdür. Bu alanda eser veren sanatçıların ille de Ingiliz olması gerekmez. Polonyalı Joseph Conrad, Iskoç Robert Burns, Irlandalı James Joyce, Galli Dylan Thomas, Amerikalı Edgar Allan Po ...

Limerick (siir)

Limerick, genellikle komik ve sık kaba sözleri olan, bes dizeli, ağırlıklı olarak feilün ölçüye sahip ve birinci, ikinci ve besinci dizenin kafiyeli olduğu, ancak üçüncü ve dördüncü dizelerin kendi aralarında kafiye gösterdiği ve daha kısa olduğu ...

Mercedes Helnwein

2011’de Mercedes Helnwein, Orla Kiely’nin moda markası SKsonbahar-kıs Ingiltere koleksiyonu için bir moda/sanat filmi yönetti. Orla Kiely ile tekrar 2012 yaz sezonu koleksiyon filmi için tekrar çalıstı.

Shakespeare eserleri çevirileri listesi

William Shakespeare tarafından yazılıp tamamlanmıs eserlerin Türkçeye çevirilerinin listesi eserlerinin Ingilizce isimlerine göre sıralanmıs olarak burada verilmektedir:

Arjantin edebiyatı

Arjantin edebiyatı, Arjantindeki yazarların ürettiği edebi eserler kümesidir. Jorge Luis Borges, Julio Cortázar, Leopoldo Lugones ve Ernesto Sabato gibi ünlü yazarlarla birlikte Ispanyolca konusulan dünyanın en üretken, ilgili ve etkili edebiyatı ...

La Galatea

La Galatea, Miguel de Cervantesin 1585 yılında Alcalá de Henareste yayınlanan, La Galateanın ilk bölümü baslıklı bir romanıdır ve altı kitaba bölünmüstür. Ascanio Colonna, 1580lerde çalısmalarını iki Kastilya üniversitesinde tamamlayan La Galatea ...

Çılgın Orlando

Çılgın Orlando 16. yüzyılda Ludovico Ariosto tarafından Italyanca olarak yazılmıs bir epik siirdir. Elimize geçen versiyonlardan ilk 1516da hazırlanmıstır ama kabul edilen son tam versiyon 1532de basılıp yayımlanmıstır. "Çılgın Orlando" 1495te ya ...

Ey Rekip

Ey Reqîb, yaygın olarak anlamı Ey Düsman. Sair, Bağdat zindanlarında gardiyana seslenmistir. Siir, 1938de Koysancaklı Kürt sair Dildar Yunus Rauf tarafından yazılmıs ve 1946da Mahabad Cumhuriyeti döneminde bestelenmistir. Günümüzde Kürdistan Bölg ...

Latin edebiyatı

Latin edebiyatı ya da Roma edebiyatı, Antik Roma yazılı kültürünün olusturduğu edebî birikim. Yunan edebiyatının etkisinde olan bu edebiyat Yunan edebiyatının devamı niteliğindedir. En verimli ve parlak dönemini MÖ 78 ile MS 14 yılları arasında A ...